เลย
Loei

     ตามพงศาวดารว่า พระชัยเชษฐแห่งกรุงศรีสัตนาคนหุต กับพระมหากษัตริย์กรุงศรีอยุธยา ได้ให้สัตยาบันตรงที่ซึ่งเป็น ที่ตั้งของอำเภอด่านซ้ายในปัจจุบัน และเพื่อเป็นสักขีพยานในการนั้น ทั้งสองฝ่ายได้ช่วยกันสร้างพระเจดีย์ใหญ่ขึ้นองค์หนึ่ง เมื่อ พ.ศ. 2103 ในบริเวณที่ลำน้ำอู้ไหลมาบรรจบกับลำน้ำหมัน เมืองเลยเดิมเป็นหมู่บ้านเล็กๆ เพิ่งตั้งเป็นเมืองในรัชกาลที่ 4 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ จังหวัดเลย ถึงแม้จะเป็นจังหวัดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ แต่ก็ตั้งค่อนไปทางภาคเหนือ สถานที่ตั้งตัวเมือง อยู่ท่ามกลางภูเขา น้อยใหญ่ ดินฟ้าอากาศคล้ายกับภาคเหนือ คือมีอากาศหนาวเย็น มีหมอกปกคลุมอยู่เสมอ บรรยากาศดีมากเลยครับ เป็นจังหวัดเดียวในประเทศไทย ที่เคยหนาวจัดจนอุณหภูมิลดลง ถึงศูนย์องศาเซลเซียส น่าไปสัมผัสบรรยายกาศมากเลยครับ


     ทิศเหนือ ติดต่อกับ ลาว ทิศใต้ ติดต่อกับ จังหวัดขอนแก่น ทิศตะวันตก ติดต่อกับ จังหวัดพิษณุโลก ทิศตะวันออก ติดต่อกับ จังหวัดหนองคาย และ หนองบัวลำภู จังหวัดเลย ห่างจากกรุงเทพฯ 558 กิโลเมตรพื้นที่ 10,341 ตารางกิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 9 อำเภอ 2 กิ่งอำเภอ คือ อ.เมืองเลย อ.เชียงคาน อ.ปากชม อ.ดานซ้าย อ.นาแห้ว อ.ภูเรือ อ.ท่าลี่ อ.วังสะพุง อ.ภูกระดึง กิ่ง อ.นาด้วง กิ่ง อ.ภูหลวง


     จังหวัดเลย มีสินค้าพื้นเมืองหลายประเภท ได้แก่ มะขามหวาน, กุนเชียง, หมูแผ่น, มะพร้าวแก้ว, พวงกุญแจเซรามิครูป ผีตาโขน, ผ้านวม, ผ้าไหม, และผ้าฝ้าย


งานประเพณีการละเล่นผีตาโขน
จัดขึ้นที่อำเภอด่านซ้าย ในวันเสาร์-อาทิตย์ หลังวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 หลังจากงานนมัสการพระธาตุศรีสองรักแล้ว การละเล่นผีตาโขนเป็นการ ละเล่นพื้นบ้านที่มีขึ้นในอำเภอด่านซ้ายและอำเภอนาแห้วเท่านั้น โดยมี การแห่ผีตาโขนในงานบุญหลวง ซึ่งเป็นงานบุญใหญ่ประจำท้องถิ่น ส่วนมากเล่นกันเฉพาะผู้ชาย ตั้งแต่เด็กรุ่นๆ ถึงผู้ใหญ่ โดยแบ่งการจัดงานเป็นสองวัน ในวันแรกจะมีพิธีแห่พระอุปคุตจากลำน้ำหมันมาที่วัดโพนชัย วันที่สองมีการแห่เข้าเมือง และผู้เล่นจะนำเครื่องผีตาโขนไปโยนทิ้ง แม่น้ำหมัน จากนั้นเวลาค่ำจะมีการเทศน์มหาชาติถึง 13 กัณฑ์

งานแสดงไม้ดอกเมืองหนาว
จัดขึ้นที่บริเวณสนามหน้าที่ว่าการอำเภอภูเรือ ในช่วงวันส่งท้ายปีเก่า ต้อนรับปีใหม่ ประมาณวันที่ 31 ธันวาคม - 3 มกราคม ภายในงานจะ จัดให้มีการออกร้านแสดงไม้เมืองหนาว การประกวดไม้ดอกไม้ประดับ เมืองหนาว งานราตรีแม่คะนิ้ง ลีลาศโต้ลมหนาว และการจำหน่ายพืชผล ทางเกษตรของชาวอำเภอภูเรือ

งานดอกฝ้ายบาน มะขามหวานเมืองเลย
จัดขึ้น ณ บริเวณสนามหน้าศาลากลางจังหวัดเลย ในช่วงเดือน กุมภาพันธ์ วันแรกของงานจะมีขบวนแห่จากอำเภอต่าง ๆ ที่ประดับ ตกแต่งรถด้วยผลิตภัณฑ์จากฝ้าย ชมขบวนฟ้อนรำของสาวงามจังหวัด เลย และมีขบวนผีตาโขนร่วมด้วย ส่วนบริเวณจัดงานจะมีการออกร้าน ของหน่วยราชการ และเอกชน การแสดงสินค้าพื้นเมือง การแสดงศิลป วัฒนธรรมท้องถิ่น ประกวดผลิตผลทางการเกษตร และยังมี งานราตรีดอกฝ้าย ประกวดนางสาวไทเลยและมหรสพอีกมากมาย